Emisje CO₂ z paliw kopalnych spadły, ale głównie przez drogą ropę

Globalne emisje CO₂ ze spalania paliw kopalnych w 2026 roku będą prawdopodobnie o około 0,4 proc. niższe niż rok wcześniej. Zespół badaczy pod kierunkiem Corinne Le Quéré z University of East Anglia nie widzi w tym jednak trwałego przełomu. Według nich to krótkotrwały skutek wojny w Iranie i jej wpływu na ceny ropy.

Rok, który wypada z trendu

Oceniając dane klimatyczne, trzeba patrzeć na dłuższy okres. Temperatury globalne wahają się naturalnie z roku na rok, dlatego liczy się trend, a nie pojedynczy sezon. Dobrym przykładem jest rok 1998: wbrew temu, co twierdzono kilkanaście lat później, ocieplenie wtedy się nie skończyło. Po bardzo silnym El Niño po prostu nastała seria lat, w których dominowała La Niña.

Roczne emisje gazów cieplarnianych zmieniają się znacznie mniej, bo rosły dość równomiernie. Mimo to różne czynniki potrafią zepchnąć dany rok z linii trendu. Wygląda na to, że 2026 będzie właśnie takim rokiem.

Skąd te dane

Analizę przygotował zespół związany z Global Carbon Project. Projekt zbiera statystyki o zużyciu paliw kopalnych oraz o zjawiskach takich jak wylesianie, aby śledzić emisje węgla na świecie i w podziale na kraje. Tym razem badacze próbowali wyłowić z danych główne tendencje, które pokażą, czego można się spodziewać w najbliższych latach.

Ropa w dół, węgiel w górę

Dla porównania: w ubiegłym roku emisje z paliw kopalnych wzrosły o 1,2 proc. To więcej niż średnia z lat 2019–2025, która wynosiła 0,8 proc. rocznie. W tym roku obraz jest zróżnicowany:

• ropa: emisje spadły o 1,9 proc.,
• gaz ziemny: spadek o 0,3 proc.,
• węgiel: wzrost o 0,6 proc.

Ogólny wynik jest więc ujemny głównie dzięki ropie. Węgiel idzie w przeciwnym kierunku.

Dlaczego to nie jest powód do świętowania

Badacze podkreślają, że obecnego spadku nie należy czytać jako symbolu postępu w walce ze zmianami klimatu. Jego przyczyną nie są nowe polityki ani szybka zmiana sposobu produkcji energii. Wysokie ceny ropy po prostu ograniczyły jej zużycie. Skoro to czynnik przejściowy, trudno traktować go jako początek trwałego spadku emisji.

Co to oznacza dla czytelnika w Polsce

Przytoczone liczby dotyczą całego świata. Z udostępnionych informacji nie wynika, jak wyglądają dane dla Polski czy Unii Europejskiej, więc nie należy ich przenosić wprost na krajowe statystyki. Wzrost emisji z węgla w skali globalnej nie mówi nic o sytuacji w poszczególnych państwach.

W praktyce warto zapamiętać jedno: ceny surowców energetycznych mogą wyraźnie wpływać na emisje, także wtedy, gdy nie ma to związku z działaniami klimatycznymi. Dla domowych budżetów drogie paliwa to zwykle gorsza wiadomość, a dla statystyk emisji chwilowo lepsza. Prawdziwą miarą postępu pozostanie jednak trend z kolejnych lat, a nie jeden nietypowy rok.

Źródło: Ars Technica – „High oil prices have led to a dip in global carbon emissions”